سيد محمد قلي كنتوري لكهنوي

180

تشييد المطاعن لكشف الضغائن ( فارسي )

حق اين خدمت محنت طلب ، استعفا نمودند ، وعثمان بعد از استعفاى ايشان اين خطبه بر خواند كه : أيها الناس ! إن عبد الله بن أرقم لم يزل على خزائنكم منذ زمن أبي بكر وعمر إلى اليوم ، وانه قد كبر وضعف ، وقد ولينا عمله زيد بن ثابت . وآنچه از عمارات وباغات ومزارع ، عثمان را نسبت كرده‌اند كه از بيت المال بود نيز دروغ وافترا است ، حقيقة الامر اين است كه عثمان را در باب تكثير مالي علمي داده بودند كه هيچ كس را بعد از وى اين معنا ميسر نشده كه به وجه حلال ، به كمال عزت ، بي تعب ومشقت ، اينقدر مال را كسب نمايد وآن همه را در مرضيات خدا به وجوه خيرات ومبرّات صرف مىفرمود ، ومصداق : ( نعم المال الصالح للرجل الصالح ) مىشد . پيش از خلافت هم طرق كسب مال بسيار بود ودر أنواع تجارات تفنن مىنمود وبعد از خلافت تدبيري ديگر به خاطرش رسيد كه هر جا زمين موات مىيافت ، هم در سواد عراق وهم در حجاز ، در آن ضيعه مىساخت وجماعتى را از غلمان وموالى خاص خود با أسباب وآلات زراعت در آنجا نگاه مىداشت تا آن بقعه را معمور سازند واز محصول آن قوت خود نمايند ، ودر نشاندن باغها وأشجار ميوه دار وكندن آبار واجراى انهار مشغول شوند تا آنكه زمين